Jenneke van Genechten
TIM-verslaggever 7 oktober 2020

Tuinzicht Lichtenberg laat zien dat (bio)diversiteit werkt

Maastricht ontwikkelt zich als dé stad voor sociaal gedragen tuinen. Neem Tuinzicht Lichtenberg in Heugem: een van de meest diverse stukken stadsnatuur van Maastricht. Je vindt er niet alleen een grote verscheidenheid aan planten, maar ook mensen van alle leeftijden en achtergronden, die elkaar vinden in hun gezamenlijke inzet om de stadstuin tot bloei te brengen.

Birgitta van Drie (43), natuurliefhebber en sinds 2014 betrokken bij Tuinzicht Lichtenberg, weet alles van de ontwikkeling van de stadstuin. “Het is een grote lap land, waar vroeger behoorlijk wat wilde stukken waren. Nu er steeds meer gebruikers komen, is alles beter verzorgd.” De openbare tuin zonder hekken biedt volop plaats voor zowel bloembakken als stukjes grond, verhoogde bakken op pallets voor oudere tuinliefhebbers, een boerderij met een schuur, een keuken en alle gemakken die de hobbytuinders nodig hebben.

Scholieren, families en yogi’s

De sociale functie van de tuin is de kracht van het project. Aan de ene kant leren de scholieren van de Bernard Lievegoedschool hoe je zuinig met water omgaat, aan de andere kant zie je drie generaties vrouwen samen in hun familietuin in de weer. “Iedere laatste zaterdag van de maand is iedereen welkom om samen de tuin te onderhouden. We vegen de paden, wieden het onkruid, maaien het gras en snoeien de heg en de bomen. We hebben een terras met picknicktafels, dus op deze Samentuindagen hebben we altijd koffie en lunch, door de mensen zelf meegebracht. Heel gezellig!”`

De coronacrisis heeft die functie nog zichtbaarder gemaakt. “Tijdens de lockdown konden mensen bijna nergens naartoe, maar wel naar buiten,” vertelt Birgitta. Die situatie heeft Tuinzicht Lichtenberg veel nieuwe leden opgeleverd. “We kregen zelfs een nieuw lid van 93! En in onze fruitweide zit nu een yogalerares die binnen geen les meer mocht geven.”

“Een nieuwe Heugembewoner kwam tijdens de lockdown een kijkje nemen, en nu is ze een enthousiaste deelnemer”

Biodiversiteit is goed voor de omgeving

Behalve voor het sociale contact is Tuinzicht Lichtenberg ook van belang voor de duurzaamheid van Heugem, vooral op het gebied van biodiversiteit. “Ik ben echt een hobbykweker en ik vind het leuk om mooie borders te maken, die ook goed zijn voor de natuur en de dieren. Kijk bijvoorbeeld naar akkers met alleen maar maïs. Is dat wel een goede manier van telen? Zo’n akker heeft veel pesticiden nodig, omdat die monocultuur tegennatuurlijk is.” Voor Maastrichtenaren die zelf hun steentje willen bijdragen aan de biodiversiteit in de stad, heeft Birgitta tips. “Werk in lagen: klimplanten, een struik, vaste planten en lage kruipertjes. Kijk goed of een plant geschikt is voor de plek die je ervoor in gedachten hebt, bijvoorbeeld in de schaduw. Gebruik diverse planten, vooral nectarplanten voor de bijen en de vlinders.”

Maastricht in bloei

Tuinzicht Lichtenberg is in Maastricht in goed gezelschap van andere stadstuinen, zoals de LOCOtuinen, de Tapijntuin en de Hof van Heer. Volgens Birgitta is er plaats genoeg voor iedereen. “Als je ziet wat een klein deel van de inwoners van Heugem in de tuin werken, dan zou je per wijk juist nog veel meer projecten kunnen beginnen.” Voor het groene bewustzijn van de Maastrichtenaren zijn al die tuinen alleen maar goed. “Passanten zijn verrast: ‘Ik wist niet dat dit er was. Wat mooi!’ Je krijgt leuke reacties.” Ze ziet nog mogelijkheden voor groei. “Voor de plantenbakken is er een wachtlijst, maar ook zonder dat je lid bent, ben je welkom op de Samentuindag. Ook de samenwerking met de school mag georganiseerder. Ik wil kijken of we zelf een programma kunnen opstellen om de leerlingen te begeleiden. Zo lijkt het me leuk een theetuintje aan te leggen voor de scholieren.”



Lees ook