Oude straatnamen herleven in ‘Amie’

op 12 mei 2017 door Kevin Lux TIM-verslaggever

Sommige wijkbewoners in Amby zijn het nooit vergeten. De Ambyerstraat-Noord is in hun ogen nog steeds de Dörpssjtraot en een deel Kèrreksjtraot, ook al zijn die straatnamen na de annexatie bij Maastricht in 1970 verloren gegaan. Dankzij vereniging Joonkheid Amie keren ze binnenkort echter weer terug in het straatbeeld van de wijk.

Het heeft flink wat researchwerk gekost, maar dan heb je ook wat. Tien straatnamen in Amby krijgen een toevoeging met de naam zoals die ooit in het ‘Amies’ dialect geschreven werd. Niet zomaar de eerste de beste tien namen, maar de straten die al eeuwenlang het hart van het dorp vormen. “We hebben goed naar de historie gekeken”, legt Patrick Souren, secretaris van Joonkheid Amie en projectleider van het idee, uit. “Daarvoor moesten we in veel oude kaarten duiken. De oudste die we gezien hebben dateerde uit 1746, waarop de weg van de kerk en de zijstraten daarvan al te zien zijn.”

Een aantal van die namen, zoals de Dörpssjtraot, verdwenen uit het straatbeeld na de annexatie bij Maastricht. Omdat op andere plekken in de gemeente al een straat was met dezelfde naam, moest er voor Amby een andere oplossing komen. Andere straten kregen in de loop der tijd dan weer een iets andere vorm. “De Severenstraat staat op alle oude kaarten vermeld als Sievereweeg”, weet Souren. “En de Loginastraat was vroeger de Kloestersjtraot, omdat daar een oud klooster lag.”

Uniek verzoek
De vereniging, die als doel heeft de cultuur in Amby in leven te houden en te vernieuwen, besloot ongeveer een jaar geleden eens te kijken wat er mogelijk was om dit stukje wijkcultuur terug in het straatbeeld te krijgen. “Dat was niet makkelijk”, herinnert de projectleider zich. “De gemeente moet de straatnaamborden natuurlijk goedkeuren en dit was zo’n uniek verzoek dat er nog geen beleid voor was. Dat moest dus helemaal worden uitgezocht en opgesteld, want als wij het mogen, dan komen binnenkort ook andere wijken met hetzelfde verzoek.” Joonkheid moest het draagvlak aantonen, uitleggen wat de cultuurhistorische waarde van het idee was en ervoor zorgen dat de namen gecontroleerd werden door het Veldeke. “En dat is allemaal gelukt. Vooral met het draagvlak zat het wel goed. We haalden meer dan driehonderd handtekeningen op voor ons idee.”

En dan heb je de discussie nog over wat de echte naam van een straat nu was. “Sommige families noemden de straten net even iets anders”, legt Souren uit. “Dat is het probleem met het Ambysche dialect: het is nergens echt uitgeschreven en er is geen woordenboek van, op een lijstje op internet na. Het is niet bijvoorbeeld de Friese taal, waarvan alles vast ligt.”

Sponsoren
Wanneer de straatnaambordjes in de straten van het voormalige dorp prijken, is nog niet helemaal zeker. De aanpassing gaat enkele duizenden euro’s kosten, maar het komt niet voor rekening van de gemeente. “We moeten het project als Joonkheid Amie zelf financieren”, zegt Souren. “Nu de zekerheid binnen is dat het door mag gaan van de gemeente, gaan we de kosten rondmaken. We zijn met enkele sponsoren in gesprek, dus ik verwacht dat we voor het einde van het jaar de oude namen terug hebben in de wijk.”