Lieke Rijkx
TIM-verslaggever 14 april 2019

Nederlandse clowns brengen een lach naar Libanese vluchtelingenkampen

Maastrichtenaar Jack Chorus heeft een sterk rechtvaardigheidsgevoel. Zijn uitgangspunten: iedereen is gelijk, een dag niet gelachen is een dag niet geleefd en verbeter de wereld, begin bij jezelf. Hij stond 35 jaar voor de klas in het basisonderwijs, deed een paar jaar vrijwilligerswerk bij de voedselbank, speelt ieder jaar in december op talloze plekken voor Sinterklaas en maakt de wereld een beetje kleurrijker als clown.

 

Jack ‘clownt’ niet op kinderfeestjes, maar in verzorgingstehuizen voor demente ouderen (o.a. zorgcentrum Campagne) en in vluchtelingenkampen voor kinderen van alle leeftijden. In maart speelde hij met twee andere clowns – initiatiefnemer Laurence Quetel, en Jet Croijmans – in verschillende kampen in Libanon. “Een indrukwekkende en onvergetelijke ervaring.”

Vrolijkheid, kracht en energie

Er zijn honderden vluchtelingenkampen in Libanon waarin meer dan 1,5 miljoen vluchtelingen verblijven. En dat op een totale bevolking van 4,5 miljoen! In de kampen zijn weinig voorzieningen en privacy bestaat er nauwelijks. De meeste vluchtelingen verlieten Syrië aan het begin van de oorlog, in 2011. Ongeveer een kwart van de vluchtelingen heeft Palestijnse wortels. Uitzicht op een spoedige terugkeer is er niet. De Palestijnse kwestie lijkt een never ending story en in Syrië is Assad nog steeds aan de macht.

“We hoorden dat terugkeren naar Syrië voor de jongens neerkomt op verplichte dienstplicht. Dat kan betekenen dat ze tegen familie of vrienden moeten vechten. Ook kunnen ze worden opgepakt en gemarteld wegens verraad. Maar ondanks de onzekere situatie schuilt er veel vrolijkheid, kracht en energie in de kinderen. Er heerst een sterke onderlinge kameraadschap. Het zou zo erg zijn als de kinderen opgroeien tot een verloren generatie.”

Chaos in Griekenland

In 2018 bezochten Jack, Laurence en Jacolien verschillende vluchtelingenkampen in Griekenland.
“Dat hakte er harder in dan Libanon. De kampen in Libanon zijn sober. De tenten bieden nauwelijks bescherming tegen de bloedhete zomers en ijskoude winters. Binnen is het altijd donker, want de tenten hebben geen ramen. Soms is een tent niets anders dan pallets en plastic zeil. Maar iedereen heeft in ieder geval een dak boven zijn hoofd. Er is overzicht en structuur. In Griekenland heerste op bepaalde plaatsen – vooral bij Moria op Lesbos – totale chaos. Het was er overbevolkt en smerig. Overal modder, afval en stank. Na thuiskomst hadden we een week nodig om bij te komen en onze emoties een plek te geven. Om het minste of geringste sprongen de tranen in mijn ogen of kreeg ik kippenvel. Onvoorstelbaar dat we in het rijke Europa mensen aan hun lot overlaten.”

“als clown heb je geen taal nodig”

Stichting URDA

Dat de kampen in Libanon er over het algemeen beter aan toe zijn dan de kampen in Griekenland is volgens Jack te danken aan stichting URDA. “Die stichting doet wat ze kan en zorgt er onder andere voor dat kinderen om de beurt naar school gaan en dat er medische voorzieningen in de kampen aanwezig zijn. URDA helpt vluchtelingen om coöperaties op te zetten en verstrekt microkredieten.”
Voor de clowns regelde URDA dat een lokale chauffeur voor ze klaarstond en dat de spullen die Jack, Laurence en Jet deels in Nederland, deels in Libanon kochten bij alle kinderen terechtkwamen. Denk aan schrijfspullen, speelgoed, tandpasta en zeep. Die spullen konden ze kopen dankzij financiële steun van Lions Club Wodancella (Eindhoven).

Volgend jaar weer

“Als clown heb je geen taal nodig. Met twinkelende ogen kwamen de kinderen op ons af, uit alle hoeken en gaten. Ook jongeren in de puberleeftijd deden mee. Waarschijnlijk was het voor hen een hele nieuwe ervaring om kind te kunnen en mogen zijn. Er was een grote behoefte aan interactie, aan dingen samen doen. De kinderen wilden gezien en gehoord worden en vonden het fantastisch om te laten zien hoe goed ze konden klappen, dansen, zingen. Ze hadden voortdurend een lach op hun gezicht. Ook de ouders vonden het geweldig. Ze keken vaak van een afstandje toe en soms deden ze mee. We zagen de dankbaarheid in hun ogen. Het was een fantastische ervaring. Volgend jaar gaan we weer.”

De clowns zoeken nog organisaties die een bijdrage willen leveren zodat ze volgend jaar opnieuw nuttige spullen voor de kinderen kunnen aanschaffen.



Lees ook