Stephan Van Appeven
TIM-verslaggever 7 oktober 2019

De mens achter MVV-coach en voetbaldier Fuat Usta

Het eerste elftal van MVV staat dit seizoen onder leiding van Fuat Usta. De Turkse Maastrichtenaar is een dikke drie maanden onderweg als hoofdcoach. Hij komt logischerwijs voornamelijk in de publiciteit als zijn commentaar op voetbal gerelateerde zaken wordt gevraagd. Maar hoe zit Usta persoonlijk in elkaar?

Een 8,3 en een 7,7. Fuat Usta krijgt de puntenlijst van zijn dochter via WhatsApp doorgestuurd. “Mag ik ook je slechte punten zien?”, stuurt hij haar lachend terug. Het geeft het kritische karakter van Usta aan. Als trainer, maar ook als vader van vijf kids is ‘ie sceptisch als het gaat om hun prestaties, in dit geval op school. Dat de verleiding groot is om school soms wat minder serieus te nemen, weet de MVV-coach alles van. Als jong jochie had hij regelmatig ruzie met de leraar omdat de focus niet altijd op de leerboeken gericht was. Fuat zag door die instelling vaak genoeg de buitenkant van het klaslokaal wanneer hij weer eens de les werd uitgestuurd. Voetballen, dat is wat hij wilde. Dat de trainer van Fortuna Sittard hem in de jaren ’90 vertelde dat het toen jeugdige talent met het eerste mee mocht komen trainen wanneer de lessen in de ochtend uitvielen, was niet aan dovemans oren gericht. Usta trainde vanaf die dag dagelijks mee en ging niet meer naar school. “Later heb ik een regeling getroffen waardoor ik mijn school toch nog kon afmaken”, zo vertelt de nu 47-jarige trainer, die toen hij twee jaar oud was met zijn ouders in Maastricht kwam te wonen. Een lange carrière volgde, waarvoor Fuat vaak de wereld rond moest reizen. In Turkije speelde hij onder meer voor topclub Besiktas, onderweg was hij ook nog twee keer een half jaar actief voor MVV.

Turkse gemeenschap

Als hoofdcoach maakt Usta bij MVV nu zijn debuut, maar als assistent-trainer heeft Usta al behoorlijk wat op zijn lijst. Guus Hiddink, lang één van de beste trainers ter wereld, koos Fuat als zijn tweede man bij het coachen van het Turkse nationale elftal en later ook bij de Russische topploeg Anzji Machatsjkala. Het heeft de status van Usta vergroot, waardoor veel jeugd met dezelfde roots als hij in Maastricht tegen hem opkijkt. Zo nu en dan speelt Fuat nog wel eens een wedstrijd mee van een lager elftal met allerlei Turkse jongeren van amateurclub SCM op Malberg. Niet alleen voor de spelvreugde, ook voor het sociale gedeelte. “Het is belangrijk deze jonge Turkse gasten bij elkaar te hebben. Ik help en ondersteun hen waar nodig. Ook jongens die het verkeerde pad op dreigen te raken. Niet dat ik daar heel veel invloed op heb, maar elk klein beetje is belangrijk. Ik vind het altijd zo zonde als talent verloren gaat. Niet alleen voetbaltalent, maar ook het talent om bijvoorbeeld te studeren.” Ondanks die verbondenheid met de Turkse gemeenschap, geeft Usta enorm veel om de stad Maastricht. Dat blijkt alleen al uit het feit dat de coach veelal gewoon Maastrichts met zijn stadgenoten praat. “Ik heb in de grote steden van de wereld gezeten. Maar telkens als ik die berg af kom en Maastricht binnenrijd, dan voel ik dat ik weer thuis kom. Ik heb mijn gezin ook nooit meegenomen naar de steden waar ik werkzaam was. Maastricht is voor hen vertrouwd en van hieruit zien we wel wat er gebeurt. Dat bourgondische van de stad trekt me wel. Maar ik ben geen type van de Maastrichtse instelling ‘Ut kump wel good’. Dat ligt niet in mijn mentaliteit. Ik wil aanpakken!”

Bloed, zweet en ramen

Je moet er moeite insteken. En dat kan Usta weten, want het koste hem ‘bloed, zweet en ramen’ om profvoetballer te worden, zo grapt hij. “Toen we destijds bij het Emmaplein woonden, hebben de nodige buren deuken in hun auto gehad”, herinnert hij zich. Usta heeft veel aan zijn vader te danken. “Ook al wilde ik vroeger een fiets, mijn vader kocht mij een bal zodat ik kon gaan oefenen. In de kelder bij ons thuis had hij een zandzak opgehangen aan het plafond om tegen te trappen. Als ik op zaterdag had gevoetbald en ik dacht weekend te hebben, moest ik toch nog even mijn trainingskleren aantrekken en in de kelder aan de slag.”

Winnen

Usta heeft in zijn eerste jaar als hoofdcoach te maken met kritische supporters, die zich vasthouden aan een door de club uitgesproken ambitie om binnen twee jaar te promoveren. Met twee zeges in negen duels ligt MVV daarmee bepaald nog niet op schema. “Supporters verwachten door de uitgesproken ambitie op korte termijn al grote successen. Maar dat heeft simpelweg tijd nodig.” Elke nederlaag die hij als trainer lijdt, doet Usta pijn. “Velen weten niet hoe zeer ik met het spel bezig ben. Ik kan echt niet tegen mijn verlies. Als ik wel eens op de Play Station speel tegen mijn zoon, moet en zal ik zelfs winnen. Interesseert me niet of hij daardoor huilt.” Het is daarom niet gek dat Usta na een verloren duel met MVV wel eens moeite heeft zijn emoties de baas te zijn. “Daarom zeg ik na de wedstrijd bewust niks. Ik wil eerst rustig relativeren en de beelden kunnen analyseren voordat ik de nabespreking doe. Die komt de dag erna wel.” Usta zegt er in ieder geval van overtuigd te zijn dat MVV daar gaat komen waar men naartoe wilt. “In mei worden de prijzen verdeeld en dan zullen we erbij zijn.”



Lees ook